Que é a síndrome de Down?

A síndrome de Down é unha situación ou circunstancia que ocorre no ser humano como consecuencia dunha alteración xenética. Consiste en que as células teñen no seu núcleo un cromosoma de máis ou cromosoma extra, é dicir, en vez de ter 46 cromosomas teñen 47. Esta alteración xenética provoca cambios no desenvolvemento e nas características físicas.

Pódese suprimir esta alteración cromosómica?

Non é posible suprimir esta alteración cromosómica na actualidade, pero, o que si podemos afirmar é que non hai ningunha razón para culpar ao pai ou á nai por algo que fixeran antes ou durante o embarazo. Por exemplo, os óvulos fórmanse cando a futura nai é todavía un feto e está no ventre da súa nai, por ese motivo non debe de haber ningún sentimento de culpabilidade xa que a alteración non garda relación algunha co que os pais fixeran ou deixasen de facer durante o embarazo.

Cómo se forma a síndrome de Down?

Os seres humanos, mulleres e homes, temos normalmente 46 cromosomas no núcleo de cada célula do noso organismo. Deses 46 cromosomas, 23 os recibimos no momento no que fomos concebidos do espermatozoide, e os outros 23 do óvulo. Deses 46 cromosomas, 44 son denominados autosomas e forman parellas (do 1 ao 22), e os outros 2 constituen a parella de cromosomas sexuais (X e Y), XX se é nena e XY se é neno.

68fca4d3e6879f70c5a3c7d3b0420027          EIuTLJCWkAETCQi

No caso da síndrome de Down, por un erro da natureza, o óvulo ou o espermatozoide aporta 24 cromosomas en lugar de 23 que, unidos aos 23 da outra célula, suman 47 cromosomas. Ese cromosoma de máis, pertence á parella nº 21 dos cromosomas. Desta maneira, o pai ou a nai aportan 2 cromosomas 21 que, sumados aos outros cromosomas 21 da outra célula, resultan 3 cromosomas do par 21. A esta situación denomínaselle trisomía 21.

DOWN               unnamed (2)

Tipos de Trisomía 21:

Libre ou simple:

A división e separación das parellas de cromosomas (no noso caso a parella 21) non se separa se non que os dous cromosomas 21 permanecen xuntos e quédanse nunha das células (óvulo ou espermatozoide) divididas. Esa célula ten xa 24 cromosomas, dous deles da parella 21; ao xuntarse coa outra célula normal que aporta 23 cromosomas, a nova célula resultante terá 47 cromosomas, tres dos cuais serán 21, a partir dela orixinaranse todas as demáis células do novo organismo que terán tamén 47 cromosomas. Esta circunstancia é a máis frecuente (95%).

descarga

Translocación:

Dous cromosomas do par 21 completos (o normal) mais un trozo máis ou menos grande dun terceiro cromosoma 21 que xeneralmente encóntrase pegado ao outro cromosoma de outro par (o 14, o 22 ou algún outro aunque xeralmente é o 14). Só un 3,5% sufre esta circunstancia.

translocation-down-syndrome-304-171

Mosaicismo

Situación na que o óvulo e o espermatozoide teñen os 23 cromosomas normais, e polo tanto a primeira célula que se forma da fusión de ambos terá 46 cromosomas. Pero ao largo das primeiras divisións desa célula e das súas fillas surxe a non separación da parella de cromosomas 21, de modo que unha célula terá 47 cromosomas. A partir de ahí, todos os millóns de células que deriven desa célula terán 47 cromosomas, mentras que os demáis millóns de células que se deriven das células normais (46 cromosomas) serán tamén normais. Cando máis cedo aparezca a anomalía, maior será o porcentaxe de trisómicas. Só o 1,5% sufre esta circunstancia.

mosaic-down-syndrome-734x792

Características físicas das persoas con síndrome de Down:

sintomas-da-síndrome-de-down-parte-01-300x225

  • Cara aplanada, especialmente no ponte nasal.
  • Ollos rasgados hacia arriba.
  • Pescozo curto.
  • Orellas pequenas.
  • Mans e pes pequenos.
  • Manchas brancas diminutas no iris do ollo.

 

É verdade que os animais tamén poden ter síndrome de Down?

Dende fai tempo, circulan na rede algúns artigos en forma de lista con fotografías de animais que padecían o síndrome de Down. Trátase dunha información incorrecta xa que a trisomía 21 é característica da estrutura do ADN humano.

Tódolos animais teñen cromosomas, pero os pares varían a especie. Polo tanto, é posible que sufran trisomías cromosómicas dalgún tipo, pero non a síndrome de Down.

la_jungla_-_social_356726544_107646477_1706x1280     gatos-con-sindrome-down


 

Publicado en Xenética e evolución | Etiquetado | Deixa un comentario

O AMAZONAS EN RUINAS

amazonas 5

Un gran suceso que leva acontecendo dende fai moito tempo e que non se lle logra poñer fin, é a deforestación amazónica.

O Amazonas é unha selva tropical que contén a maior biodiversidade do mundo.

Está situada na súa maior parte en Brasil (acaparando un 60%), aínda que abarca un total de 8 países máis, os cales son: Perú, Colombia, Venezuela, Bolivia, Ecuador,a Guaiana, a Guaiana francesa e Suriname.

En total abarca un total de 5.000.000 km2 de área.

Pero, non é só que non lle podamos pór fin, senón que dende que as grandes empresas apareceron neste lugar aumentaría este suceso. Pois dende o ano 2000 ata o 2004, este proceso aumentaría en velocidade. Aínda que tivo unha tempada na que esta se reduciría, nos últimos anos, en concreto no 2008, 2013 e 2015 volvería a ascender. E parece que está a acontecer de novo, pois  neste último ano o porcentaxe de deforestacion e área pérdida do Amazonas  duplicouse.

amazonas 3

A deforestación desta selva comezou no ano 1977. Dende 1970 ata agora perdeuse un total dun 16% de cobertura da selva e uns 801.449 km2 da selva.

Este feito ocorre en maior parte debido a que se ampliou considerablemente a fronteira agrícola de xeito non permitido, á extracción indebida de minerais e a que se emprega o transporte nesa zona sen os permisos requiridos. Ademais da deforestación das árbores e da contaminación dos ríos e do solo.

Estas serían algunhas das causas empresariais que provocan esta deforestación, mais esta tamén ocorre en menor medida polo uso que os pobos indíxenas  fan desta selva para poder sobrevivir.

Se se continúa este fenómeno, o cambio climático aumentaría o que faría que tamén aumentasen as temperaturas da Terra. Isto  daría lugar a moitos problemas ambientais, como que os polos se derretesen todavía máis ou que se provocasen máis incendios, como o desta mesma selva ocorrido en 2019.

Nesta imaxe, amósase as consecuencias da deforestación que se reflicten no incendio que esta selva sufreu recentemente.amazonas deforestacion

Este incendio producíuse debido a que os procesos de deforestación provocan cambios no clima, como os seguintes: o solo é máis seco e polo tanto máis árido o que facilita a combustión, esto sucede debido a que chove menos. Ademáis deste solo árido, o lume terá un combustible adicional que serán as ramas depositadas nel, procedentes da tala ilegal das árbores.

Para saber máis información acerca deste incendio clica neste enlace.

Se se producise unha deforestación total do Amazonas o hábitat natural de comunidades humanas destruiríase, así como se produciría a destrución da biodiversidade e de un dos patrimonios culturais máis grande do planeta, e por último, e máis importate, un dos grandes pulmóns da Terra desparecería.

Neste video, explícase todo o que debemos de saber acerca desta deforestación.


Se queres obter máis información acerca do amazonas, podes clicar neste enlace .

En conclusión, todos sabemos que, aínda que se atope a miles de quilómetros de nós, o Amazonas é indispensable nas nosas vidas, polo que debemos de facer todo o posible para poder salvalo. Aínda que dende a nosa posición non podamos facer nada, esta deforestación podería ocorrer na nosa vila ou cidade. Está na nosa man poder cambialo.

Debemos de mellorar os nosos hábitos, como por exemplo, mercar produtos locales e que non sexan de grandes fábricas que poderían estar colaborando nesta explotación amazónica, intentar non consumir madeira importada de xeito ilegal ou reducir o consumo do papel, xa que como  dixen antes, a nosa vila tamén está en xogo.

 

Publicado en biodiversidade, Cambio climático, Contaminación, Medioambiente | Etiquetado , , , , | Deixa un comentario

CONTAMINACIÓN MICROBIOLÓXICA

unnamed

Os patóxenos poden contaminar os procesos de fabricación ou os procesos en laboratorios ou salas limpas. Polo tanto, as industrias reguladas tomaron medidas para controlar os cambios que os microorganismos poden causar en áreas de contaminación controlada. Controlar a contaminación microbiolóxica  nun ambiente controlado pode evitar que o producto sexa contaminado por patóxenos microbiolóxicos (como fungos, bacterias ou virus), afectando así a súa calidade. Ademais, reduce o risco para o operario e o dano ao medio ambiente.

O nivel de contaminación microbiolóxica en ambientes controlados está influenciado por diferentes axentes:

  • Aire: O aire é un vector biolóxico de contaminación. Debido á gran cantidade de microorganismosjjj transportados por aire, é necesario asegurar a súa calidade en áreas onde a contaminación está controlada. Un sistema de ventilación cualificado pode reducir o risco de propagación de microorganismos ou patóxenos, o cal é factible. A cualificación dos sistemas e equipos de aire determina os estándares para filtrar o aire e controlar a contaminación. Incluíndo o deseño, protocolo, materiais e instalación do filtro HEPA.
  • Auga:A auga é outra fonte de contaminación microbiolóxica. Os microorganismos poden multiplicarse qqna auga, evolucionar e formar unha película que absorbe a nutrientes da auga. Por tanto, ademais de ser unha fonte de contaminantes, tamén é un portador microbiolóxico. Por tanto, é importante controlar e depurar a auga mediante un sistema de depuración. O sistema de depuración realiza a función da auga utilizada no proceso de tratamento.
  • Ingreso de materiais: O material que ingresa a calquera área de contaminación controlada é unha fonte de contaminación microbiolóxica. Os materiais de orixe vexetal ou animal teñen maiores fontes de contaminación que os materiais de orixe sintética ou químico. Por tanto, os materiais e equipos que ingresan e saen de áreas críticas, salas limpas ou pavillóns deben ser auditados, avaliados, descontaminados e monitoreados.
  • Persoas: As persoas son a fonte máis impredicible de contaminacióniiugh microbiana. Existen microorganismos na pel e o cabelo, e a súa concentración é alta no nariz, garganta e boca, e propáganse a través da respiración, a tose, o fala ou o contacto coas mans.
  • Esterilización: Cando se mantén un estado estable, existe o risco dunha maior contaminación microbiolóxica. En áreas onde vive a xente, a concentración de partículas inanimadas ou microorganismos no aire é maior que en áreas abertas. Con todo, a contaminación non é sinónimo de perda por esterilización, é dicir, os produtos poden contaminarse e os microorganismos poden morrer no medio ambiente debido a outros factores. Con todo, esta situación debe terse en conta no proceso.


Sigue lendo

Publicado en biodiversidade, Contaminación, Contaminación aire, Medioambiente, Sen categorizar | Etiquetado , | Deixa un comentario

QUÉ É ISO DE ANOMALÍAS CROMOSÓMICAS ?

yes

As anomalías cromosómicas ocorren como consecuencia dún erro producido na división celular. Meiose é o termo que se utiliza para describir a división celular que atravesan o óvulo e o esperma durante o desenvolvemento. Normalmente a meiose causa a redución do material cromosómico, de maneira que cada proxenitor aporta 23 cromosomas ao embarazo.

Cando se produce a fecundación, recupérase o número total normal de 46 cromosomas no cigoto, se a meiose non se produce correctamente, o óvulo ou o espermatozoide podería rematar con demasiados cromosomas ou cunha cantidade insuficiente de cromosomas. Despois da fecundación o bebé pode recibir un cromosoma adicional (trisomía) ou ter un cromosoma en falta (monosomía).

TRISOMÍAS 

Ter un cromosoma extra cambia a maneira de desenvolverse do bebé tanto física como intelectualmente. Estes cambios pódenselle presentar ao bebé e ao adulto subsecuente con un sin número de retos mentais e físicos.

Unha trisomía pode ocorrer con calquera dos cromosomas, sen embargo existen tres síndromes moi coñecidos que ocorren por causa da duplicación; que son: Trisomía 21, Trisomía 18 e Trisomía 13.

TRISOMÍA 13 ( Síndrome de Patau)

cromosomas patau    sindrome de patau

Esta síndrome e a menos frecuente na especie humana. As persoas afectadas por esta síndrome morren pouco despois de nacer, outras chegan tan só aos 3 meses e unha escasa minoría ao ano.

Este síndrome presenta diferentes síntomas como poden ser:

  • Anomalías no sistema nervioso
  • Anomalías  cardíacas
  • Anomalías no abdome
  • Anomalías en membros
  • Hipotonía muscular
  • Anomalías na cara

TRISOMÍA 18  ( Síndrome de Edwars )

T18   sindrome de edwars

Esta Síndrome preséntase en 1 de cada 6000 nacementos vivos, e é 3 veces máis frecuente nas nenas que nos nenos.

Preséntase cando hai un cromosoma de máis no par 18, este cromosoma extra afecta ao desenvolvemento normal, pode ser diagnosticado no nacemento ou un tempo despois e ten como características comúns:

  • Hipertonia
  • Estatura baixa
  • Pescozo curto
  • Zona occipital moi saínte
  • Cabeza pequena, alongada e estreita
  • Anomalías renais
  • Anomalías no aparello reprodutivo

TRISOMÍA 21 ( Síndrome de Down)

DOWN  1521618286_147605_1521627153_noticia_fotograma

A Trisomía 21 máis coñecida como Síndrome de Down, caracterízase por ter tres cromosomas no par 21 en lugar de dous. Esta síndrome pódese diagnosticar tanto antes do parto como cando nace o bebé pero non se pode evitar. Tampouco hai unha causa que determine esta alteración, pero si existen factores de risco que indican unha maior probabilidade de que se desenvolva:

  • Ter xa un fillo co Síndrome de Down
  • Que os pais sexan portadores da translocación xenética
  • Que a nai teña máis  de 35 anos

Inda que as persoas con Síndrome de Down poidan ter diversas complicacións, a saúde de moitos destes nenos non ten por que ser diferente a do resto da poboación. Certas patoloxías asociadas poden ser conxénitas e outras son máis patentes coa idade; a maioría delas contan cun tratamento eficaz. Estas son algunhas das máis destacadas:

  • Cardiopatías conxénitas
  • Patoloxías gastrointestinais
  • Trastornos do sistema inmune
  • Apnea do sono
  • Obesidade
  • Leucemia infantil
  • Enfermidade de Alzheimer
  • Problemas na columna vertebral
  • Problemas de audición e visión


 

 

Publicado en Mediciña e saúde, Xenética e evolución | Etiquetado , , , , , , , , | Deixa un comentario

Quen controla os residuos da Fosa Atlántica?

Durante os anos 1949 ata 1982 algúns países de Europa, como Alemania, Suiza, Francia, Holanda, pero sobre todo Reino Unido e a Unión Soviética, usaron o Océano Atlántico como lugar onde depositar os seus residuos nucleares, moi preto da Fosa Atlántica.

barrera-18-1

Estes residuos depositados no fondo do mar , poden ter unha fuga en calquer momento debido as altas presións que están sometidos, xa que estan aproximadamente a 4.000 metros baixo o nivel do mar . Estas fugas podrían provocar un desastre ecolóxico do mundo mariño, xa que morrerían moitas especies e incluso tamén seres humanos, xa que moitos deles depositaronse só a 400 km da costa galega ou incluso a 200km da costa asturiana.

Apróximadamente só na Fosa atlántica vertéronse 140 toneladas de residuos de alta e media actividade depositados.

Greenpeace loitou moitos anos contra estes barcos cheos de toneladas de residuos radioactivos o útimo vertido de residuos nucleares foi no 1982 por Holanda, e non foi  ata que no 1995 prohibiuse verter este tipo de residuos ao mar.

LON01. LONDRES, 20/06/2011.- Imagen facilitada por Marine Photobank, que acompaña un informe realizado sobre el estado de los océanos del mundo, avisando del riesgo de entrar en una fase de extinción de especies marinas sin precedentes en la historia de la humanidad, solo comparable a la hecatombe que hace 55 millones de años provocó la desaparición del 50 por ciento de los peces de aguas profundas. EFE / Wolcott Henry.

Actualmente descoñecese o estado dos bidóns, xa que levan dende os anos 90 sen pasar un control, e tamén descoñecese os niveis de contaminación da auga, xa algúns bidóns non  eran hermeticos totalmente  e outros se non afundían os soldados tiñan que dispararlle aos bidóns para que se afundiran. Algúns paíse están pensando en volver a empregar os oceános como almacéns de basura outra vez.


 

Publicado en Cambio climático, Contaminación, Contaminación océanos, Medioambiente | Deixa un comentario

DO LIXO Ó SOLO, DE INERTE A VIVO

Captura de pantalla 2021-03-12 a las 20.33.09

A compostaxe é o proceso no que á natureza descomponse de xeito natural, restos de animais, plantas ou restos de comida que tiramos ó lixo. Estes descompóñense debido aos microorganismos e insectos para aportar nutrientes ás plantas. Por cada 100 kg de lixo orgánico, obteríamos 30kg de compost.

Actualmente é unha maneira de reducir os residuos urbanos dos vertedeiros. En Galicia o 53% do lixo pertence a residuos de comida, que axudan o cambio climático e potencian o Quecemento Global, porque causan emisións de CO2.

Captura de pantalla 2021-03-12 a las 20.27.14

Moita xente, realiza este proceso de compostaxe coa fin de axudar ó medio ambiente. Debido a compostaxe individual realizada, en casas e grupos familiares, de maneira individual, desenvolveuse a compostaxe comunitaria.

Aquí en Pontevedra, desenvolveuse o Plan Revitaliza, da Deputación de Pontevedra, ou Sogama Circular, da Xunta de Galicia, estes centros están constituidos por unidades modulares dun metro cúbico dispostas de tres en tres, nas que se van desenvolvendo as fases da compostaxe. Así os veciños deben depositar os seus biorresiduos no módulo. Actualmente e cada vez máis está incrementando este proceso de compostaxe comunitaria nos concellos.

Captura de pantalla 2021-03-12 a las 21.37.34

Pasos para a obtención de compostaxe:cuidados de la composta

  1. Separa ben na casa, non introduzca
    s ningún material plástico.
  2. Deposita os biorresiduos no módulo do centro comunitario máis próximo.
  3. Engade estructurante (restos de poda triturada).
  4. Peche a tapa do composteiro.

Vantaxes:

  • Obtención don abono natural, que non é tóxico e beneficia ás plantas, axuda á retención da humidade no solo.
  • Reduce o volumen de lixo.
  • Permite a continuidade do ciclo da vida, é dicir, alimenta a especies vegetáis que logo alimentaran a variedades animais.
  • Melloras no medio ambiente.
  • Reduce agentes patógenos, plagas..
  • Aumenta a infiltración da auga.
  • Reduce o uso de fertilizantes químicos, polo que mellora a capacidade das terras para cultivar.
  • Diminución de malos cheiros.

Desvantaxes: 

  • Certa inversión inicial.
  • Atracción de moscas, mosquitos ou insectos.
  • Dispoñibilidade de terreo.
  • Tempo requerido do proceso para a obtención do compost.
  • Climatoloxía, evitar ambientes húmidos.

Ahora ben, poderíamos facer unha petición ó noso centro educativo co fin de contribuír á releantización do quecemento global cun módulo para depositar restos e facer así un proceso de compostaxe? Axudaría o medio ambiente, e sería un símbolo de unión e axuda dende o Asorey? Que nos ía custar a alumnos, profesores…?


Webgrafía: ligazóns insertadas no propio blog.

Publicado en Cambio climático, Contaminación solos, Educación ambiental, Medioambiente | Etiquetado , , , , , , , , , | Deixa un comentario

Tormenta de xeo

Lluvia-engelante-8

A choiva xeada ou enxelante é un fenómeno que podemos denominar como raro, adverso e extremadamente interesante, tanto por o feómeno físico que se agocha trás del, como polas súas graves consecuencias que ten onde cae. 

Esta choiva xeada é líquida pero conxélase ó instante nada máis tocar unha superficie, amontoándose en forma de xeo compacto macizo e transparente. Este xeo forma unha superficie esbaradiza no chan, ademáis cando cobre calqueira obxeto esposto facendo que este aumente notablemte o seu peso cando as acumulacións chegan a ser importantes.

Este fenómeno é un tipo de precipitación que comeza a caer dende as nubes á superficie en forma de neve (á elevadas alturas), á vez que vai descendendo vaise derretindo cando atravesa una capa de aire sobre a temperatura de conxelación (0ºC), e logo atópase unha segunda capa inferior a máis baixos niveis de temperatura que a primeira, sobrefusionándose. Entón esta auga conxelarase ó impactar contra calquiera obxecto que se encontre no seu camiño, podendo o xeo acumularse ata varios centímetros, mediante a forma de xeo glaseado.

A formación de este fenómeno é bastante sinxela pois, a tormenta de xeo asóciase coa aproximación dun frente cálido, cando o aire frío a unha temperatura igual ou inferior ó punto de conxelación, queda atrapada nos niveis máis baixos da atmosfera como correntes de calor moderado no alto.

O aire cálido é forzado máis arriba (arredor de 800 milibares) onde a temperatura na capa media é alterada drásticamente.

1429201191-kaxF--624x385@Las ProvinciasAs causas que a miudo teñen estas tormentas son apagóns eléctricos. Os cable cubertos con xeo vólvense extremadamente pesados, lo que provoca a súa ruptura nos polos de apoio, os aislantes e líneas.     Tamén pode ser que as ramas dos árbores cubertas con moito xeo poidan quebrase e caer sobre o tendido técnico. Como si isto fose pouco , o xeo que se forma nas carreteras fai peligroso o manexo dos automóbiles, a diferenza da neve o xeo húmedo produce unha reducción na tracción, e os vehículos son máis doados en deslizarse en pequenas curvas do camiño.

Aínda que non o poida parecer en España coñecémolo moi ben. Sobre todo a xente de Serra Nevada e alrededores, xa que ahí soe darse este fenómeno con normalidade.

Publicado en Clima e meteoroloxía | Etiquetado , , | Deixa un comentario

Un novo mundo con dinosaurios

clon

Para moitos de nós a clonación de especies extinguidas é un feito excitante e o tomamos como algo próximo á vida cotiá. Mais isto non é de todo certo, xa que a clonación seguramente si que é un feito próximo pero non ao alcance de todos nós.

Moita xente quere traer de volta a especies extintas fai moitos millóns de anos, como os dinosaurios, pero a extinción representa un desafío e non está claro si o ADN dos dinosaurios podrá algún día chegar a recuperarse. Coa tecnoloxía actual as probas de ADN só siguen sendo útiles por un millón de anos e o dinosaurio máis cercano desapareceu fai 65 millóns de anos, polo que sería imposible unha mostra actualmente. Sen embargo si que poden facer ese procedimiento con especies que morreron máis recentemente. Con esas probas ADN poden mutar a especie máis semellante ainda viva e unha especie extinta foi clonada. Inda que explicado así parezca moi sinxelo este procedimiento é longo e custoso, unha clonación de unha especie non salvaxe pode custar ata 15.000 dólares.

skA clonación xa foi probada en algunhas especies, a ovella Dolly foi o primer mamífero da historia clonado mediante unha céluca adulta en 1996. Durou 6 anos ainda que a esperanza de vida na ovella doméstica é do doble (11-12 anos) pero isto é unha característica ao clonar animais, soen ter unha esperanza de vida moito menor ao normal na súa especie. Isto entre moitas outros defectos son os que querer mellorar os científicos, xa que despois de gastar tanto tempo e diñeiro para clonar un animal é necesario que viva o maior tempo posible. Os científicos usaron 277 embrións clonados para obtener a Dolly. Sin embargo si clonas ganado actualmente podes transferir 100 embrións clonados e obter entre 10 e 20 animais clonados, de os cales a mitade no irán arriba pola gran tasa de mortalidade, pero pódese sinalar que é un cambio sorprendente. Despóis de varios avances nas técnicas de clonación siguese sen poder obter o ADN con facilidade de moitos animais extintos fai millóns de anos pero algúns científicos din e afirman que ese feito pode estar máis próximo do que creemos.


Publicado en Ciencia e Sociedade, Novas | Etiquetado , , | Deixa un comentario

Atmosfera en alerta vermella

Chemical factory with smoke stack

Canto tempo fai da última vez que puidemos ver todas as estrelas no ceo nocturno? Cada vez esta actividade tan bonita é máis complicada de realizar.

Chamámoslle contaminación atmosférica á presenza de pequenas partículas ou produtos secundarios gasosos no aire que implican risco, dano ou molestia grave para as persoas ou seres da natureza que estamos expostos a elas. atmosfera-4.1-e1569252941429E ainda que non nos decatemos, estamos poñendo ó noso planeta en perigo. A contaminación actual da atmosfera do noso planeta deixou atrás unha Terra coñecida como un lugar acolledor, cálido e sostible.

Pero, sabemos ben como está formada a nosa atmosfera?

Esta está composta na súa práctica totalidade por nitróxeno (78%) e osíxeno (21%). Pero falta aquí un pequeno 1% moi importante no que se atopan gases como o argón (Ar), vapor de auga e dióxido de carbono (CO2). Hai miles de millóns de anos este último gas era un dos principais na composición da atmosfera primitiva, e grazas á disminución deste e ó aumento doutros, facilitouse a vida.

Pero na actualidade, o 0,04% de dióxido de cunnamedarbono da atmosfera está incrementando cada ano, de feito, aumenta en 4 anos o que antes tardaba 200. Malia que este gas está moi lonxe de resultar nocivo para a nosa saúde, está desencadeando no mundo unha serie de problemas:

  • Incremento do efecto invernadoiro. Todos sabemos que o efecto invernadoiro é bo, pero o aumento do CO2, que é un dos gases principais deste fenómeno, leva consigo un aumento da enerxía que queda retida na biosfera terrestre e por tanto, un perigoso aumento na temperatura global.
  • Acidificación dos océanos. Este proceso é debido ó aumento das emieffectssións humanas do CO2. Isto pasa cando o gas entra no océano e reacciona ca auga do mar, producindo ácido carbónico, e aumentando así a acidez do líquido.

Está comprobado que a contaminación causa unha de cada cinco mortes no mundo, e arredor de 33.000 mortes prematuras por ano según Greenpeace. É ainda máis mortal que o tabaco, debido a súa contribución a enfermidades respiratorias, accidentes cerebrovasculares, varios tipos de cancro, etc.

Lamentablemente, a atmosfera continúa en perigo constante, que vai aumentando sobre todo pola culpa da man do home na natureza. Varias causas do impacto na atmosfera do ser humano son:

  • Extracións de minerais. Os procesos mineros levan consigo unha gran utilización de produtos químicos que expulsan partículas contaminantes no aire.
  • A deforestación. As árbores son as encargados de purificar o aire e absorber o COdel, pero coa perda deles a súa función é inevitablemente interrumpida.
  • Industrialización excesiva. As fábricas e o consumo están en constante crecemento, e os efectos de fabricación son nocivos para a Terra.

Moitos países do planeta como Bangladesh e Pakistán xa se ven moi afectados ás consecuencias da contaminación atmosférica. É un fenómeno moi triste que destapa o mal coidado que está o noso planeta, pero todavía estamos a tempo de arranxalo. Sempre existen solucións para todo, non si? Hábitos tan simples como coller unha bicicleta en vez dun coche son claves para mellorar. A verdadeira solución somos nós. Só temos que concienciarnos para conseguir facer do mundo un lugar mellor. Úneste?


Publicado en Cambio climático, Educación ambiental, Medioambiente | Etiquetado , , | Deixa un comentario

A ESCASEZA DA AUGA NESTES TEMPOS DE PANDEMIA.

v

A auga é esencial para poder manter as medidas e precaucións hixiénicas necesarias para evitar a transmisión do covid-19. En África son moitas as zonas que carecen dun acceso adecuado ao auga para lavarse as mans.

Nun momento crítico como o que estamos a vivir, a carencia de auga agrávase polo cambio climático. Por exemplo a seca en África xunto co acceso a auga potable incide na situación de pobreza, a perda de colleitas, a inseguridade alimentaria ou a desnutrición infantil.

O Día Mundial da Auga en 2020, que se celebrou o 22 de Marzo, pretendeu dar relevancia a relación que existe entre a auga e o cambio climático, e que todos coñecemos a partir do desxeo dos polos e glaciares, o aumento do nivel do mar, as inundacións ou que cada vez creza a escaseza e contaminación da auga.

Pero tamén enfrontamos unha maior demanda de auga no mundo debido ao aumento da poboación mundial, ou ao crecemento de prácticas extractivas insostibles, o que inflúe no deterioro creado ao medio ambiente e aos recursos hídricos que existen.

Como consecuencia, contemplamos en diferentes rexións, ademais de África, unha subida da desigualdade e pobreza, onde a imposibilidade de acceder ao auga está minando os pilares sobre os que se fundan as sociedades.

Como resultado, obsérvase un incremento  de loitas externas, a elevación das tensións territoriais ou o movementos de persoas ao ver inundadas as súas casas.

Pero a capacidade de facer fronte a esta visión mercantilista na provisión dun servicio necesario para a vida e a saúde, e que agora na desigualdade e pobreza, e un tema ao que non son alleas as sociedades dos países máis desenvolvidos.

En España, as experiencias de racionalización da auga levadas acabo desde diferentes perspectivas, ofrécenos algo positivo, tanto no social como no económico. Racionalizar infraestruturas e os servizos de auga en áreas urbanas, implica dirixir as nosas sociedades nunhas formas de xestión de bens básicos, que vaise a facer cada vez máis importantes conforme se fagan máis visible os impactos do cambio climático.

De feito, a emerxencia climática vai pedir das nosas sociedades uns procedementos de reestruturación novidosos e radicais que deben estar dirixidos a manter a cohesión social, a equidade e a solidariedade. A situación actual que enfrontamos sitúanos, inda que de forma traumática. Cando falamos da resposta ante o coronavirus e a necesidade de retomar a xestión pública dos servicios esenciais, senón tamén dos servicios sociais e asistenciais como as residencias de maiores, ou tamén a xestión da auga.

A partir da experiencia actual, debemos incidir na necesidade de que esa recuperación, mantemento e mellora da xestión pública dos servicios principais, sexa parte dunhas relacións sociais colectivas dirixidas ao ben común e desfrutar dunhas institucións e unha sociedade máis democrática, xusta e equitativa, e que debe estenderse a outras partes do planeta, pero tamén débenos permitir aprender das experiencias que estanse a levar a cabo noutros lugares.

Neste sentido, esta crisis aguda do covid-19 e as medidas e transformacións que vai a experimentar a nosa sociedade, débenos situar no camiño cara un novo modelo capaz de enfrontar unha crisis moito maior e perdurable, que é a emerxencia climática. Conforme os impactos do cambio climático se faga cada vez máis obvios, as nosas sociedades van xirar máis a necesidade de dispoñer e xestionar os recursos hídricos. É fundamental que esa xestión sexa o máis equitativa e solidaria posible, o que implica superar de forma definitiva os paradigmas baseados no uso mercantilista deste recurso.


Publicado en Cambio climático, Ciencia e Sociedade | Etiquetado , , , , , , | Deixa un comentario